Mimo izolacji krajów komunistycznych i antykościelnej kampanii w Polsce, u początku lat 60. zwiększyły się możliwości kontaktów między Stolicą Apostolską a episkopatem Polski. Stało się tak m.in. dzięki rozpoczęciu obrad przez Sobór Watykański II. Polacy zaczynają się pojawiać na kościelnych kongresach i spotkaniach międzynarodowych. Na antenie RV często goszczą polscy ojcowie soborowi, w tym kard. Stefan Wyszyński, arcybiskupi Antoni Baraniak, Bolesław Kominek, Adam Kozłowiecki, czy biskupi Jerzy Ablewicz, Michał Klepacz, Wilhelm Pluta i Karol Wojtyła . Audycje w tym czasie miały przede wszystkim przygotowywać wiernych do właściwego przeżywania i zrozumienia tego wielkiego wydarzenia kościelnego. Prezentowano albo wręcz czytano in extenso na antenie dokumenty soborowe. Starano się także kontynuować dotychczasowe programy tematyczne, szczególnie gdy chodzi o światowe przygotowania do Sacrum Poloniae Millennium. 

Pontyfikat Pawła VI to dla RV nowe wyzwania. Obok wydarzeń soborowych stanowią je przede wszystkim papieskie podróże (m.in. do Ziemi Świętej, wizyta w siedzibie ONZ w Nowym Jorku, ekumeniczna wizyta w Istambule, podróż na Daleki Wschód).

W 1966 r. miejsce chorego o. Józefa Chechelskiego SJ na czele SPRV zajął o. Tomasz Rostworowski SJ . Sporo audycji poświęcono w tym czasie recepcji Vaticanum II i związanym z tym problemom. Szczególne miejsce na antenie (nie tylko w audycjach w języku polskim) zajęła sprawa odmowy przez władze komunistyczne pozwolenia na przyjazd papieża do Polski. Fakt ten włączył się w ogólne tło swoistej rywalizacji państwa z Kościołem, gdy chodzi o obchody milenijne --> . O tym, że władze nie przebierały tutaj w środkach, świadczy brutalna nagonka na Kościół w związku ze słynnym listem polskiego episkopatu do biskupów niemieckich. Sporo czasu antenowego poświęcono także organizacji życia kościelnego na Ziemiach Zachodnich.

W latach 60. obok aktualności i stałych rubryk pojawiły się specjalne audycje dla chorych. Zacieśniono współpracę z Episkopatem Polski przeprowadzając pierwsze badania słuchalności RV w Polsce. W miarę rosnących możliwości kontaktu z krajem zwiększano też ofertę programową. Nawiązano ściślejszą współpracę z innymi rozgłośniami polskojęzycznymi na Zachodzie.

W 1970 r. RV otrzymało nową siedzibę w Palazzo Pio , co pozwoliło na polepszenie warunków pracy SPRV i na zatrudnienie nowych pracowników. Antenowy czas w południe, przeznaczony na powtórkę audycji wieczornej, zaczęto traktować fakultatywnie, przygotowując czasem specjalne dodatkowe audycje tematyczne. Nadal jednak dzienniki RV w języku polskim (16:15) opracowywane były niezależnie od SPRV. Na początku lat 70. zacieśniono współpracę z Biurem Prasowym Episkopatu Polski, dzięki czemu powstał stały dział programowy poświęcony wydarzeniom w kraju. Było to szczególnie ważne w związku z dramatycznymi wypadkami na Wybrzeżu w grudniu 1970 r. i następującymi później zmianami politycznymi.

Istotnym wydarzeniem okazała się beatyfikacja w 1971 r. o. Maksymiliana Marii Kolbego . Po raz pierwszy po wojnie do Rzymu zawitały liczne polskie pielgrzymki. Ożywiły się kontakty z krajem. Także komunistyczne władze manifestowały otwarcie na świat, czego dowodem było m.in. podpisanie porozumienia z NRF. W ślad za tym wydarzeniem poszła decyzja Stolicy Apostolskiej o uregulowaniu organizacji kościelnej na Ziemiach Zachodnich. Swoistym momentem kulminacyjnym tej „odwilży” w stosunkach państwo-Kościół była wizyta w Watykanie I sekretarza PZPR Edwarda Gierka (1 grudnia 1977 r.).

W 1973 r. kierownictwo SPRV objął o. Stefan Filipowicz SJ . Na antenie coraz więcej miejsca poświęcano Polsce i wydarzeniom bieżącym. Kontynuowano audycje poświęcone chorym, misjom, wiedzy religijnej, hagiografii, historycznym rocznicom. Podjęto także szereg tematów związanych z posoborową formacją chrześcijańską (rola katechezy, laikatu, lektura Biblii, ruchy katolickie).

Niezwykły pontyfikat

Rok 1978 jest kolejnym przełomem w dziejach SPRV. Główne wydarzenia tego czasu to śmierć Pawła VI, krótki pontyfikat Jana Pawła I i wybór Jana Pawła II . Zwłaszcza to ostatnie wydarzenie postawiło przed SPRV szczególne zadanie. Nie tylko na bieżąco informowano o wydarzeniach związanych z początkiem nowego pontyfikatu, ale także służono pomocą innym sekcjom językowym RV a nawet innym rozgłośniom. Od samego początku widać było „medialność” nowego papieża.

Czas antenowy audycji polskich nie uległ zmianie. Natomiast od 1979 r. rozpoczęto transmisje Mszy św. w języku polskim odprawianych w radiowej kaplicy w niedziele i obowiązujące święta liturgiczne. Zainaugurował ją sam papież 7 stycznia odprawiając dla słuchaczy RV Mszę w Kaplicy Sykstyńskiej.

Nowym zadaniem RV stała się medialna obsługa częstych podróży zagranicznych Ojca Świętego . Było to okazją do szerszego prezentowania odwiedzanych przez Jana Pawła II Kościołów lokalnych. Od tej pory papieżowi w jego pielgrzymkach stale towarzyszy ekipa sprawozdawcza RV. W podróżach poza teren Włoch zawsze bierze udział jeden z wysłanników sekcji polskiej.

Dla Kościoła w Polsce wyraźnym przełomem była pierwsza wizyta Jana Pawła II w ojczyźnie. RV szczegółowo informowało o związanych z tym wydarzeniach. SPRV przygotowała także zestawy kaset magnetofonowych z papieskimi przemówieniami do rodaków. Rozprowadzano je zarówno w kraju, jak i wśród Polonii.

W 1980 r. szefem SPRV został o. Florian Pełka SJ . Jednocześnie zreorganizowano strukturę RV podporządkowując popołudniowe serwisy dziennikowe odnośnym sekcjom językowym. W związku z tym zmianie uległa ramówka programowa, jako że część informacji (zwłaszcza związanych z życiem Kościołów lokalnych) była nadawana w dzienniku o 16:15 i nie wchodziła do audycji wieczornych. Dla polskiej sekcji bardzo ważną była wizyta Jana Pawła II w Palazzo Pio i spotkanie z pracownikami papieskiej rozgłośni (5 lutego 1980 r.).

RV towarzyszyło także ważnym wydarzeniom początku lat 80., jak powstanie „Solidarności”, wizyta w Watykanie delegacji związku (styczeń 1981 r.) , zamach na Jana Pawła II (13 maja 1981 r.) , śmierć prymasa Wyszyńskiego (28 maja 1981) czy wprowadzenie w Polsce stanu wojennego. To ostatnie wydarzenie było w SPRV początkiem szeregu działań „ku pokrzepieniu serc” cierpiących rodaków. Nagłaśniano opinie biskupów, informowano o zagranicznych inicjatywach solidarnościowych, nadano szereg audycji poświęconych chrześcijańskiemu życiu w trudnych czasach. W tym także duchu zrelacjonowano uroczystości kanonizacyjne o. Maksymiliana Marii Kolbego (10 października 1982 r.). Ważne miejsce w programach zajęły obchody 600-lecia sanktuarium jasnogórskiego, w tym druga pielgrzymka Jana Pawła II do ojczyzny (16-23 czerwca 1983 r.). Sekcja przygotowała specjalny zestaw kaset z nagraniami papieskich przemówień podczas tej wizyty. Inny zestaw zatytułowany „Pani Jasnogórska, weź w opiekę naród cały” obejmował modlitwę Ojca Świętego w intencji ojczyzny oraz jego słowa o Polsce i do Polaków z okresu stanu wojennego (od 13 grudnia 1981 r. do 16 czerwca 1983 r.). Warto dodać, że w tym okresie władze PRL nasiliły zagłuszanie audycji RV.

Z SPRV współpracowali wówczas m.in.: ks. Janusz Bolonek (obecnie nuncjusz apostolski w Urugwaju), ks. Adam Boniecki MIC, o. Alfred Cholewiński SJ, s. Emilia Ehrlich OSU, ks. Sławoj Leszek Głódź (obecnie biskup polowy WP), prof. Stanisław Grygiel, o. Konrad Hejmo OP, ks. Mieczysław Maliński, ks. Józef Tischner . Nowością było wprowadzenie dłuższych staży w SPRV dla kleryków jezuickich. Dla wielu z nich był to początek „przygody z mediami” kontynuowanej także po święceniach. Doświadczenie to podjęły później także inne sekcje językowe RV. Intensywniejszy stał się listowny kontakt ze słuchaczami, kilkakrotnie RV organizowało konkursy z nagrodami dla młodzieży. Nadawanie programów w języku polskim ustalone zostało wg następującego schematu: dziennik (14 min.) g. 16:15; audycja wieczorna (20 min.) g. 20:00; powtórka audycji wieczornej następnego dnia rano o g. 6:00. Do tego dochodziła transmisja Mszy św. w niedziele i obowiązujące święta liturgiczne (g. 16:30).

Okres stagnacji w kraju po odwołaniu stanu wojennego wymagał od papieskiej rozgłośni nowych inicjatyw formujących sumienia wierzących w Polsce. Kontynuowano więc cykle audycji poświęconych Biblii, etyce chrześcijańskiej, historii Kościoła, patrologii, misjologii. Skrupulatnie relacjonowano kolejne papieskie pielgrzymki. Prezentowano sylwetki polskich kandydatów do chwały ołtarzy. Próbowano także ożywić programy dotyczące życia Polonii. W związku z trzecią pielgrzymką Jana Pawła II do ojczyzny (8-14 czerwca 1987 r.) nadano w porozumieniu z Episkopatem Polski specjalny cykl 20 audycji przygotowujących słuchaczy na spotkanie z papieżem.

Zainicjowana przez Michaiła Gorbaczowa w ZSRR „pierestrojka” zaczęła dawać się odczuć także w innych krajach Europy Wschodniej, w tym również w Polsce. Kościół stanął wobec nowych wyzwań: kolejnych prób porozumienia z rządem, potrzeby pośredniczenia w konflikcie między władzą a społeczeństwem, wymogów związanych z rosnącą demoralizacją i laicyzacją, z masową emigracją z kraju. To wszystko znajdowało swój wyraz w audycjach RV. Zdawano sobie sprawę, że uroczysty jubileusz 50-lecia SPRV , zbiegający się w czasie z obchodami 10-lecia pontyfikatu Jana Pawła II, stanowi nie tylko podsumowanie pewnego burzliwego okresu, ale i otwiera na nowe czasy.

<<2 - 4>>