Radio WatykańskieRadio Watykańskie
Redazione +390669884602 | +390669884565 | e-mail: sekpol@vatiradio.va

2008-01-28

Papież i Stolica Apostolska

  • Benedykt XVI: nauka ma służyć człowiekowi
  • Greckokatolicka "Ad limina" z Ukrainy
  • Kościół na świecie

  • Grecja: zmarł abp Christodoulos
  • Salwador: wkrótce kongres misyjny
  • Panama: pokłosie obrad episkopatu
  • USA: obchody polonijne
  • Londyn: Konferencja Apostolstwa Świeckich
  • Hiszpania: przedwyborczy apel biskupów
  • Bp Hilarion: potrzeba wartości chrześcijańskich
  • Kościół w Polsce

  • Spotkanie sekretarzy episkopatów Polski i Niemiec
  • Kultura i społeczeństwo

  • Afganistan: kilkaset ofiar mrozów
  • Papież i Stolica Apostolska



    Benedykt XVI: nauka ma służyć człowiekowi

    ◊   Nauki ścisłe, przyrodnicze i humanistyczne osiągnęły ogromne postępy w poznawaniu człowieka i świata. Nie można jednak ulegać pokusie zamykania w nich całej tożsamości istoty ludzkiej. Dla poznania tajemnicy człowieka konieczne są badania antropologiczne, filozoficzne i teologiczne – przypomniał Papież, spotykając się z uczestnikami kolokwium o tożsamości człowieka. Zostało ono zorganizowane wspólnie przez cztery akademie, mianowicie dwie papieskie – Nauk i Nauk Społecznych – a dwie francuskie: Nauk oraz Nauk Moralnych i Politycznych, jak też przez paryski Instytut Katolicki. Kongres rozpoczął się w Paryżu, a zakończył w Rzymie. Ta współpraca między akademiami otwiera drogę do coraz owocniejszych wielodyscyplinarnych badań naukowych – powiedział Benedykt XVI. Zwrócił uwagę, że żadna z nauk nie daje pełnej wiedzy o człowieku. Nie jest on bowiem dziełem przypadku, ale istotą cieszącą się wolnością i wykraczającą poza samą siebie.

    „Ta wolność właściwa człowiekowi sprawia, że w swym działaniu może się on kierować ku szczęściu, będącemu jego wiecznym powołaniem – zaznaczył Papież. – Ukazuje ona, że ludzkie życie ma sens. Działając w autentycznej wolności, osoba realizuje swe powołanie, spełnia siebie, kształtuje swą głęboką tożsamość, bierze odpowiedzialność za swe czyny. Człowiek ma specyficzną zdolność rozeznania dobra. Wpojone mu przez Stwórcę zasady moralnego postępowania skłaniają go, by czynił to, co dobre. Pobudzany nimi, człowiek powołany jest do rozwijania sumienia, formowania go i postępowania zgodnie z nim, by swobodnie kierować się w życiu zasadniczymi prawami, jakimi są prawo naturalne i moralne. W naszej epoce zachłyśnięcia możliwościami nauk bardzo ważne jest wychowywanie ludzkich sumień. Chodzi o to, by nauka nie stawała się kryterium dobra. Człowieka trzeba respektować jako centrum stworzenia. Nie ma on być przedmiotem ideologicznych manipulacji czy samowolnych decyzji, ani tym bardziej przewagi silniejszego nad słabszym. Iluż takich nadużyć doznaliśmy w historii ludzkości, zwłaszcza w XX wieku” – przypomniał Ojciec Święty.

    Przyjmując uczestników kolokwium o tożsamości człowieka, Papież wskazał, że powołana do służby człowiekowi nauka jest wyrazem miłości. Miłość pozwala wykroczyć poza siebie, by uznać drugiego człowieka. Najlepszym wzorem jest tu miłość Chrystusa. Jego tożsamość i misja wyrażają się w poświęceniu życia braciom, w całkowitym oddaniu siebie.

    ak/ rv


    inizio pagina

    Greckokatolicka "Ad limina" z Ukrainy

    ◊   Greckokatolicki episkopat Ukrainy rozpoczął pierwszą od 70 lat wizytę „ad limina Apostolorum”. Ojciec Święty przyjął na audiencjach ośmiu przedstawicieli tego największego złączonego z Rzymem Kościoła wschodniego. Wśród nich był kijowsko-halicki arcybiskup większy, kard. Lubomyr Husar.

    „To jest dla nas ważne, chociażby dlatego, że po raz pierwszy po siedemdziesięciu latach, możemy razem z biskupem Rzymu dokonywać, że tak powiem, egzaminu naszej Cerkwi” – powiedział Radiu Watykańskiemu kard. Husar. Zwierzchnik ukraińskich grekokatolików zauważył, że wizyta ad limina odbywa się w chwili, kiedy Kościół ten pragnie powrócić do normalnej egzystencji po długich latach prześladowania. „Jesteśmy szczęśliwi, że możemy to robić w pełnej komunii z Ojcem Świętym, z biskupem Rzymu, bo to jest nasza wspólnota z Kościołem Chrystusowym, z Kościołem katolickim” – zaznaczył kijowsko-halicki arcybiskup większy.

    Ukraiński Kościół greckokatolicki liczy na Ukrainie 3 753 tys. wiernych. Ma dwie archieparchie: kijowską oraz lwowską. Do metropolii kijowskiej należą trzy egzarchaty arcybiskupie, a do lwowskiej greckokatolickiej – siedem diecezji, zwanych na wschodzie eparchiami. Autonomiczny status posiada eparchia mukaczewska, która formalnie jest osobnym Kościołem sui iuris. O ile arcybiskupstwo większe kijowsko-halickie nawiązuje do Unii Brzeskiej z 1596 roku, to eparchia mukaczewska – do pół wieku późniejszej Unii Użgorodzkiej. Ukraiński Kościół greckokatolicki ma także swe struktury w Polsce oraz w krajach Europy Zachodniej i obu Ameryk.

    Istniejący na Ukrainie Kościół greckokatolicki został w 1946 roku administracyjnie zlikwidowany przez władze sowieckie. Działał w warunkach konspiracyjnych. Odrodził się dopiero po roku 1989. Obecnie posiada 3 317 parafii, 79 klasztorów, w których przebywa 1 168 zakonników i zakonnic. Posługę duszpasterską pełni 1 872 kapłanów.


    st/ rv

    inizio pagina

    Kościół na świecie



    Grecja: zmarł abp Christodoulos

    ◊   28 stycznia we wczesnych godzinach porannych zmarł w Atenach zwierzchnik greckiej Cerkwi prawosławnej abp Christodoulos. Miał 69 lat, a arcybiskupem stolicy Grecji był od roku 1998. W znacznym stopniu przyczynił się do ocieplenia relacji ze Stolicą Apostolską. Znany był ze swego dynamizmu duszpasterskiego oraz troski o młode pokolenie. Od 1985 r. odpowiadał w Cerkwi greckiej za relacje ekumeniczne. Zmarł w wyniku choroby nowotworowej.

    Abp Christodoulos był człowiekiem Kościoła, który kochał swój lud i z hojnością pełnił posługę duszpasterską – uważa prał. Eleuterio Fortino, podsekretarz Papieskiej Rady ds. Popierania Jedności Chrześcijan.

    „Roztropnie, ale w sposób postępowy promował rzeczywiste kontakty z wszystkimi grupami w Kościele. Zależało mu na przykładaniu wagi w duszpasterstwie Cerkwi greckiej do rozwiązywania rzeczywistych problemów kulturalnych, ekonomicznych, społecznych, a zwłaszcza religijnych – stwierdził w wypowiedzi dla Radia Watykańskiego prał. Fortino. – Pozostawił po sobie obraz człowieka, który promował kontakty Cerkwi greckiej ze światem chrześcijańskim. Także w tym, co dotyczy kontaktów z Rzymem działał w sposób postępowy i roztropny. Podczas pielgrzymki Jana Pawła II do Aten szlakiem św. Pawła zorganizował spotkanie z Papieżem i przyjęcie przez Święty Synod. Wraz z Papieżem uczestniczył na Aeropagu w akcie upamiętniającym przemówienie Apostoła Narodów do Ateńczyków. Wówczas Papież wraz z arcybiskupem podpisali wspólną deklarację. Z kolei w grudniu 2006 r. arcybiskup, z towarzyszącą mu znaczną delegacją, złożył wizytę Benedyktowi XVI. Również przy tej okazji podpisał z Papieżem wspólną deklarację o zaangażowaniu Cerkwi greckiej i Kościoła katolickiego w dzisiejszym świecie, zwłaszcza w tym, co dotyczy wspólnego świadectwa na forum Unii Europejskiej. Ojciec Święty ofiarował wówczas arcybiskupowi dwa ogniwa kajdan św. Pawła, które arcybiskup przyjął z głęboką czcią. W Bazylice św. Pawła za Murami arcybiskup sprawował na tę okoliczność nabożeństwo” – przypomniał prał. Fortino.

    Do czwartku, 31 stycznia, kiedy odbędzie się pogrzeb abp Christodoulosa, w Grecji obowiązuje żałoba narodowa. W ciągu 20 dni Święty Synod greckiej Cerkwi powinien wybrać spośród 80 hierarchów nowego arcybiskupa Aten. Zgodnie z konstytucją prawosławie jest w Grecji religią panującą, a Cerkiew cieszy się szeregiem przywilejów. Należy do niej ponad 90 proc. spośród niemal 11 mln Greków.

    jp, st/ rv, afp, ap


    inizio pagina

    Salwador: wkrótce kongres misyjny

    ◊   Kościół Salwadoru przygotowuje się do udziału w wielkiej misji kontynentalnej, ogłoszonej w maju 2007 r. przez latynoamerykańskich biskupów. Jedną z pierwszych inicjatyw, jakie zostaną podjęte w skali ogólnokrajowej, jest kongres misyjny. Ma się on odbyć w maju 2008 r. – w rocznicę konferencji w Aparecidzie. Będzie to pierwszy w Salwadorze krajowy kongres o takiej tematyce. Zatwierdzono już jego tytuł: „Parafia wspólnotą misyjną”. Informuje o tym opublikowane 25 stycznia przesłanie, wydane po trzydniowych obradach episkopatu tego środkowoamerykańskiego kraju.

    Na spotkaniu tym salwadorscy biskupi podjęli aktualne tematy, dotyczące społeczeństwa i Kościoła. Omawiając formację seminaryjną, wyrażono radość z dużej liczby powołań kapłańskich. Podkreślono konieczność troski o dobro rodziny. Episkopat nawiązał do przygotowywanej obecnie w tym kraju ustawy o integralnej ochronie dzieci i młodzieży. Przypomniał nauczanie Kościoła o nienaruszalności ludzkiego życia, jak też prawo rodziców do wychowania swych dzieci. W trosce o dobro ludności Salwadoru powrócono do sprawy kopalń metali szlachetnych. Zdaniem biskupów ich eksploatacja jest niedopuszczalna ze względu na nieodwracalne szkody, jakie wyrządzi ludziom i środowisku naturalnemu. Episkopat jest też zaniepokojony przemocą i wysokimi kosztami życia. Zapowiada ogłoszenie pasterskich refleksji w związku z przyszłorocznymi wyborami w tym kraju.

    Biskupi Salwadoru przygotowują wizytę ad limina Apostolorum. Przybędą do Rzymu pod koniec lutego 2008 r.


    ak/ rv

    inizio pagina

    Panama: pokłosie obrad episkopatu

    ◊   Do czerpania inspiracji z heroicznej postawy św. Pawła w obliczu wyzwań współczesności wezwali wiernych biskupi Panamy. W komunikacie wydanym na zakończenie sesji plenarnej, odbywającej się w dniach 7-11 stycznia, episkopat zachęca do pogłębienia znajomości tej fascynującej postaci. Rozpoczynający się 28 czerwca rok Apostoła Narodów ma stanowić ważny element pięcioletnich przygotowań do obchodów pięćsetlecia Kościoła w Panamie. Biskupi przypominają, że 5 marca minie ćwierć wieku od wizyty w ich ojczyźnie Sługi Bożego Jana Pawła II. Podkreślają, że wydarzenie to głęboko wpłynęło na życie i historię Panamy. Apelują też o upowszechnienie opublikowanego w minionym roku dokumentu z V Konferencji Ogólnej Episkopatów Ameryki Łacińskiej i Karaibów w Aparecidzie.

    Panamski episkopat porusza również zagadnienia społeczne. W komunikacie wyrażono ubolewanie, że pomimo pomyślnego rozwoju gospodarczego 37,7 proc. społeczeństwa nadal żyje w ubóstwie, często w jego skrajnej postaci. Biskupi Panamy apelują o przeciwdziałanie szerzącej się przemocy, przypominając, że u jej podstaw leżą zaniedbania w dziedzinie edukacji, nierówności społeczne, wykluczenie, a nade wszystko rozbicie rodziny. W tym kontekście biskupi przestrzegają przed próbami odbierania rodzicom wpływu na kształt lekcji tzw. edukacji seksualnej. Przypominają, że mają oni naturalne i niezbywalne prawo do wychowania swych dzieci i na rodzicach spoczywa obowiązek wyboru takich programów, które zgodne są z ich przekonaniami i sumieniem. Kościół, państwo oraz inne instytucje pełnią wobec nich rolę pomocniczą. „Nie wolno zmieniać programów wychowawczych bez zgody rodziców, zwłaszcza w dziedzinie religii, moralności i kultury oraz zagadnień ludzkiej seksualności” – podkreślają biskupi Panamy.


    st/ aci, fides

    inizio pagina

    USA: obchody polonijne

    ◊   W katedrze św. Agnieszki, w diecezji Rockville Centre koło Nowego Jorku, 27 stycznia odbyła się doroczna Msza św. w intencji dziedzictwa narodowego. W uroczystości liczny udział wzięli przedstawiciele Polonii z całej diecezji. Koncelebrze przewodniczył bp Ryszard Karpiński, delegat Konferencji Episkopatu Polski ds. duszpasterstwa emigracji.

    W homilii nawiązał do bogatego i ponadtysiącletniego dziedzictwa polskiej wiary i kultury, z którym ponad sto lat temu nasi rodacy przybyli do USA. „Tam pośród ciężkiej pracy, przeważnie na roli, zaczęli wznosić świątynie, które służą wiernym do dzisiaj. Podobnie jak pierwsi apostołowie, jesteśmy powołani do dawania świadectwa tej wiary i kultury w środowisku wielokulturowym i wielowyznaniowym” – mówił bp Karpiński.

    Obecny na uroczystości ordynariusz diecezji Rockville Centre, bp William Murphy, pod koniec liturgii zachęcił wiernych do zachowania tego dziedzictwa i do modlitwy o powołania kapłańskie i zakonne. Organizatorem uroczystości był diecezjalny oddział Stowarzyszenia Księży Polsko-Amerykańskich.

    Aktualnym przewodniczącym tej organizacji jest ks. Richard Kopinski, proboszcz z parafii św. Jacka w Glen Head, a jego zastępcą ks. Edward Wawerski, proboszcz parafii św. Władysława w Hempstead i św. Jadwigi we Floral Park.

    Po zakończeniu uroczystości odbyło się przyjęcie w sali parafii św. Władysława. Można było spożyć polskie potrawy i zatańczyć przy dźwiękach polskiej orkiestry.

    Bp Karpiński przebywa z wizytą w Stanach Zjednoczonych od 21 stycznia. Odwiedził już siostry służebniczki starowiejskie w Woodbridge, spotkał się z kilkoma duszpasterzami polonijnymi w archidiecezji Newark i diecezji Brooklyn. W tym tygodniu ma jeszcze uczestniczyć w spotkaniu polskich duszpasterzy na Florydzie zorganizowanym przez bp. Tomasza Wenskiego, ordynariusza diecezji Orlando.


    bp rk/ rv

    inizio pagina

    Londyn: Konferencja Apostolstwa Świeckich

    ◊   W siedzibie Polskiej Misji Katolickiej w Londynie 27 stycznia zakończyła się doroczna Konferencja Apostolstwa Świeckich organizowana od wielu lat przez Instytut Polski Akcji Katolickiej. Tematem zjazdu były „Apostolskie zadania Kościoła w kontekście emigracji”. Główny referat wygłosił wieloletni opiekun emigracji abp Szczepan Wesoły.

    Temat tegorocznego zjazdu, który jest bardzo aktualny, szczególnie na Wyspach Brytyjskich, spowodował, że po wykładzie arcybiskupa toczyła się ożywiona dyskusja w czterech grupach, które następnie przedstawiły swoje wnioski. Trzeba przyznać, że dominowała w nich dojrzała troska, pełna entuzjazmu, aby nie tylko starać się o zachowanie wiary, ale również, aby świadczyć o niej według naszej polskiej tradycji, jaką przywiozło tutaj najpierw pokolenie żołnierzy z ostatniej wojny i teraz obecna ogromna liczba naszych rodaków, których większość swój pobyt zaplanowała w Wielkiej Brytanii tylko na czas przejściowy.

    Temat tegorocznego zjazdu jest również ważny i z tego względu, że lokalny Kościół chciałby raczej od razu i całkowicie włączyć nowo przybyłych w swoje parafie.


    M. Łękawa SAC, Londyn

    inizio pagina

    Hiszpania: przedwyborczy apel biskupów

    ◊   Zbliżające się wybory są okazją, aby zapytać się o to, jaki rodzaj wspólnoty ludzkiej i politycznej pragniemy dla nas i na przyszłość – napisali biskupi południowej Hiszpanii w „Orientacjach duszpasterskich”. Opublikowano je na zakończenie obrad ODISUR, czyli diecezji Andaluzji, Wysp Kanaryjskich i Afryki Północnej (Ceuta i Melilla).

    Wobec zbliżających się wyborów powszechnych biskupi wzywają katolików i ludzi dobrej woli do głosowania odpowiedzialnego i zgodnego z sumieniem. Uznając wysiłek tych, którzy poświęcają się pracy na rzecz dobra publicznego, zwracają uwagę na pokusę manipulowania społeczeństwem, której politycy często ulegają. „Wolność jest dobrem kruchym. Niebezpieczeństwo totalitaryzmu, choć pod płaszczem demokracji, jest w naszym świecie realnym zagrożeniem, na które są wystawione wszystkie partie polityczne, i to nie tylko w Hiszpanii” – czytamy w „Orientacjach duszpasterskich”.

    Biskupi wskazują na obowiązek zagwarantowania i promowania wolności religijnej przez administrację państwową. Laicyzm pozytywny to taki, który gwarantuje obywatelowi prawo do przeżywania własnej religijności w prawdziwej wolności, także w sferze publicznej – uważają biskupi. Podają też szereg kryteriów, aby ocenić różne opcje polityczne: m.in. troskę o życie od poczęcia aż do naturalnej śmierci, wsparcie rodziny i małżeństwa opartego na związku mężczyzny i kobiety. Z kolei projekty rozszerzenia ustawy aborcyjnej czy otwarcia drogi dla eutanazji powinny być zdecydowanie odrzucone z punktu widzenia kulturalnego i politycznego. Troskę biskupów budzi także imigracja oraz objawy kryzysu ekonomicznego. Przypominają też, że wszyscy mają obowiązek troski o budowanie lepszego społeczeństwa.


    M. Raczkiewicz CSsR, Madryt

    inizio pagina

    Bp Hilarion: potrzeba wartości chrześcijańskich

    ◊   Chrześcijaństwo „poprawne politycznie” skrytykował prawosławny biskup Hilarion Ałfiejew. Jest on przedstawicielem Patriarchatu Moskiewskiego przy międzynarodowych organizacjach europejskich. Hierarcha podkreślił konieczność zachowania wartości chrześcijańskich we współczesnym liberalnym świecie.

    „Chrześcijaństwo, które jest wewnętrznie opustoszałe, pozbawione siły i wyrzekające się swej tożsamości nie będzie w stanie opierać się wyzwaniom współczesnego świata” – powiedział bp Hilarion, zwracając się do członków Ekumenicznej Rady Kościołów Austrii. Obchodzi ona 50-lecie swego istnienia.

    Prawosławny biskup Austrii podkreślił obowiązek i konieczność zachowania zasad moralnych, które poprzez wieki tworzyło chrześcijaństwo. „Powinniśmy obawiać się utraty tych norm pod wpływem zsekularyzowanych ideologii. Gdy któraś ze wspólnot chrześcijańskich dokonuje rewizji nauczania moralnego lub teologicznego w celu pokazania siebie jako bardziej „współczesna” czy „poprawna politycznie”, wchodzi na drogę duchowego samounicestwienia” – powiedział hierarcha. Według Hilariona Ałfiejewa chrześcijanie będą silni tylko wtedy, kiedy pójdą drogą przykazań Chrystusa i nigdy nie zaczną budować życia według zasad zsekularyzowanego świata.


    W. Raiter, Moskwa

    inizio pagina

    Kościół w Polsce



    Spotkanie sekretarzy episkopatów Polski i Niemiec

    ◊   Zacieśnieniu współpracy między Kościołami Polski i Niemiec służy spotkanie bp. Stanisława Budzika i ks. Hansa Langendörfera SJ. Sekretarze generalni obu episkopatów rozmawiają 28 stycznia w Warszawie.

    Jesienią 2007 roku bp. Budzik, tuż po objęciu funkcji sekretarza generalnego Episkopatu Polski, uczestniczył w zebraniu plenarnym biskupów niemieckich. Tam krótko rozmawiał z ks. Hansem Langendörferem, który od kilkunastu już lat pełni analogiczną funkcję. Ponieważ w trakcie zebrania w Fuldzie nie było czasu na dłuższą rozmowę, sekretarze postanowili spotkać się przy najbliższej nadarzającej okazji.

    „Będziemy się dzielić naszymi wspólnymi doświadczeniami, tym moim krótkim doświadczeniem i jego długim doświadczeniem. Będziemy szukać też możliwości jeszcze bardziej intensywnej współpracy pomiędzy obu Kościołami i pomiędzy obu konferencjami episkopatów” – powiedział bp Budzik.

    57-mio letni Hans Langendörfer, jezuita, pełni funkcję sekretarza generalnego Konferencji Episkopatu Niemiec od 12 lat. W 1972 roku wstąpił do zakonu jezuitów. Studiował filozofię, teologię i politologię. Został wyświęcony na kapłana przed 29 laty. Na uniwersytecie w Bonn uczestniczył jako asystent naukowy w projekcie „Etyczne problemy polityki bezpieczeństwa”. Za czasów Helmuta Kohla, przez dwa lata (1987-89), był naukowym współpracownikiem w Urzędzie Kanclerza Niemiec. W 1996 roku został czwartym z kolei sekretarzem generalnym Konferencji Episkopatu Niemiec i pełni tę funkcję do dziś.

    ks. J. Kloch


    inizio pagina

    Kultura i społeczeństwo



    Afganistan: kilkaset ofiar mrozów

    ◊   Tragiczne żniwo zbiera zima w Afganistanie. Wśród ofiar rekordowo niskich temperatur, które zeszły do - 25 stopni Celsjusza znajdują się głównie dzieci i ludzie w podeszłym wieku. Niemal w połowie z 34 afgańskich prowincji panuje dramatyczna sytuacja. Z powodu silnych opadów śniegu, lawin i zimna zmarło już kilkaset osób. Mróz dziesiątkuje też bydło. Stąd apel do wspólnoty międzynarodowej o pomoc. Pracownicy obecnych w Afganistanie organizacji humanitarnych mówią, że najbardziej potrzeba koców, ciepłej odzieży i żywności.

    bz/ rv


    inizio pagina